شمال ما: با یک جستجوی ساده در اینترنت، می توان خبرها و تبلیغات مختلفی را درباره اجاره ویلا یا ساخت و توسعه اماکن گردشگری در مناطق گردشگری استان گیلان مشاهده کرد. ورود گردشگران و به تبع آن افزایش خدمات گردشگری در یک منطقه تأثیرات اجتماعی گوناگونی در جامعه محلی خواهد داشت. به ویژه آنکه علاوه بر بهبود ارائه خدمات برای گردشگران و تأمین رفاه بیشتر آن ها، منابع اقتصادی و درآمدی مناسبی را نیز برای منطقه و خصوصاً بخش خصوصی فراهم می کند.
یکی از نقاط درحال رشد گردشگری در استان گیلان در این زمینه، شهرستان ماسال است که به بهشت گمشده شهرت دارد و با داشتن طبیعت بکر و مناطق ییلاقی خوش آب و هوا به مقصد گردشگران و به تدریج اقامت دائمی برخی از آنان تبدیل شده است.
توسعه امکانات زیرساختاری برای جذب بیشتر گردشگر در شهر ماسال در حال افزایش است. احداث اتاقک های مسکونی توسط شهرداری در مجاورت پارک ساحلی، وجود مهمان پذیرهای خصوصی در سطح شهر و مخصوصاً ویلاهای اجاره ای در پیرامون شهر، شرایط را برای میزبانی از مسافران به خوبی فراهم می کند. اما نکته قابل توجه، فقدان توجه کافی به آثار و پیامدهای اجتماعی است که این پدیده در پی دارد که در این نوشتار، به طور خاص به ویلاسازی خواهم پرداخت.
ورود گسترده مسافران در ایام تعطیل سال و حتی فصل تابستان، شرایط زندگی را برای ساکنان شهر ماسال سخت می کند. ترافیک گسترده در شهری که با قاطعیت می توان گفت در روزهای معمولی ترافیکی در خود نمی بیند، یکی از مسائلی است که باید برای حل آن اقداماتی صورت گیرد. البته احداث چند میدان و نصب چراغ های راهنمایی و رانندگی در مسیرهای اصلی و فرعی شهری – و به تازگی در مناطق روستایی – نیز از فعالیت های مثبتی است که در این زمینه صورت گرفته است، اما کافی نیست.
روند رو به رشد شهری شدن مناطق روستایی مسئله ای قابل تأمل است. ساخت ویلا برای اجاره به مسافران در مناطق روستایی، اصالت یک منطقه روستایی را دچار دگرگونی می کند. دیگر اثری از خانه های ساده و زیبای کاه گلی – جز در موارد اندک – که خود شاخصی از هویت محلی محسوب می شوند، نیست. خانه های روستایی جای خود را به خانه های مجلل به سبک شهری برای جذب گردشگر داده است. نورافشانی های پر زرق و برق و دیگر امکانات جدید، سادگی و سکوت طبیعت روستایی را به سبک زندگی مدرن و امروزی بدل کرده است. آنچه که برخی از جامعه شناسان از آن با عنوان اعیانی سازی یاد می کنند.
حضور گسترده گردشگران در منطقه و منابع مالی که از فروش زمین برای ویلاسازی و یا اجاره ویلا نصیب ساکنین محلی می شود نیز پیامدهایی دارد. افزایش درآمد بدون دردسر در تغییرات اقتصادی و سبک زندگی بومیان تأثیر مستقیم دارد. کاهش فعالیت های اصلی زندگی – خصوصاً در روستا – و وابستگی به منابع مالی زیاد و بدون مشقت حاصل از ورود گردشگران، به فعالیت اقتصادی کاذب منجر می شود. هم چنین، افزایش درآمد، ساکنان محلی را ترغیب به تقلید از سبک مدرن و پر زرق و برق امروزی می کند.
علاوه براین، ورود گسترده مسافران از نگاه امنیتی باید مورد توجه قرار گیرد. آزار و اذیت مسافران توسط اراذل و اوباش و افزایش سرقت با گسترش گردشگری در منطقه بیشتر شده است. به خصوص سرقت از ویلاهای گردشگران که در بیشتر اوقات خالی از سکنه است، روز به روز در حال افزایش است. اگرچه مسئله امنیتی هنوز به مرحله بحرانی نرسیده، اما اگر تدابیری برای آن اندیشیده نشود، می تواند به معضلی بزرگ تبدیل شود.
تفاوت فرهنگی و کاربردی که زندگی در منطقه برای یک ساکن محلی و یک گردشگر دارد نیز شایان ذکر است. شب زنده داری و سر و صدای گردشگر مخل آرامش و سکوت همسایه ها و گاهی محرک واکنش آن ها می شود – البته این نکته کمتر قابل مشاهده است – که می تواند به مشاجره و درگیری هم بینجامد.
بررسی معضلات و مسائل ناشی از ویلاسازی در مناطق گردشگر پذیر به جای توجه صرف به مزایای آن، پیامد بهتری برای میزبان و میهمان این پدیده خواهد داشت. هدف از بیان این مسائل نه محدود کردن صنعت گردشگری، بلکه توجه به آثار اجتماعی آن و برنامه ریزی برای حل آن هاست.
منبع: گیلان امروز؛
دیدگاهتان را بنویسید