گفت‌وگو با ماهان مه‌رو



با توجه به سن امید و اینکه سه سال است که برنگشته، احتمالا این پرنده مرده و در نتیجه جمعیت غربی درنای سیبری منقرض شده است.

 

شمال ما، آرمین رمضانی: امید و آرزو دو درنای سیبری بودند که پاییز هر سال برای زمستان‌گذرانی مهمان طبیعت بکر شمال ایران می‌شدند. ۱۷ سال پیش، آرزو، احتمالا با شلیک گلوله‌ یک شکارچی از دست رفت و امید تنها ماند. امید پس از این اتفاق تلخ، ۱۴ سال به تنهایی مسیر حدود ۶ هزار کیلومتری سیبری تا فریدونکنار و برعکس را یکه و تنها مهاجرت می‌کرد.

اکنون سه سال است که امید تنها بازمانده از جمعیت غربی درنای سیبری به ایران نیامده و کریدرو غربی مهاجرت درناها کور شده است. امید آخرین بار پنجم آبان سال ۱۴۰۱ وارد ایران شد و پس از حضور رویا (درنایی که با هماهنگی دفتر حفاظت و مدیریت حیات وحش سازمان حفاظت محیط زیست از بلژیک وارد شد تا جفت مناسبی برای امید باشد و این مسیر مهاجرت حفظ شود)، اوایل اسفند همان سال به سمت سیبری پرکشید و دیگر در آسمان شمال ایران دیده نشد.

ماهان مه‌رو، کارشناس ارشد محیط زیست و راهنمای پرنده‌نگری درباره عدم بازگشت امید، می‌گوید: احتمال اینکه امید مسیر خود را تغییر داده باشد با توجه به الگوی مهاجرتی و حافظه ژنتیکی پرندگان بسیار اندک است. هیچ داده‌ای هم از مناطق تابستان‌گذران او در سیبری غربی وجود ندارد. اما با توجه به سن پرنده و اینکه سه سال است که برنگشته احتمالا امید مرده و در نتیجه جمعیت غربی درنای سیبری منقرض شده است.

وی ادامه می‌دهد: هر گونه‌ای که از طبیعت حذف می‌شود، اثری زنجیره‌ای بر اکوسیستم بر جای می‌گذارد. درناها در تعادل زیستی تالاب‌ها نقش دارند و نبودشان می‌تواند چرخه‌ طبیعی را دچار اختلال کند. از بین رفتن امید یعنی نابودی بخشی از میراث ژنتیکی زمین.

مه‌رو با اشاره به در معرض انقراض بودن دیگر پرندگان ایران، هشدار می‌دهد: گونه‌های متعددی از پرندگان ایران در فهرست قرمز اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN) در طبقات «در خطر انقراض» یا «به‌شدت در معرض تهدید» قرار دارند. متاسفانه خروس‌کولی ابروسفید در بحران انقراض CR، عروس‌غاز و غاز پیشانی‌سفید کوچک در معرض آسیب VU قرار دارند. جمعیت این پرندگان به‌قدری شکننده شده که هر سال با کوچک‌ترین تغییر اقلیمی یا شکار، تعدادشان به شدت کاهش می‌یابد.

این فعال محیط زیست و حیات وحش به معضل شکار غیرمجاز پرندگان اشاره می‌کند و می‌افزاید: شکار پرندگان مهاجر با تورهای هوایی یک فاجعه تکراری است که متاسفانه علی‌رغم ممنوعیت و نداشتن مجوز سال‌هاست که به نام صید معیشتی ادامه دارد و به یک تجارت سیاه و پرسود تبدیل شده است.

ماهان مه‌رو با اشاره به شرایط بحرانی تالاب‌ها، تاکید می‌کند: وقتی تالاب‌ها خشک می‌شوند، پرندگان مهاجر مسیر خود را گم می‌کنند، گرسنه می‌مانند و سال‌های بعد دیگر بازنمی‌گردند و زنجیره مهاجرت می‌شکند. تالاب‌های ما امروز با مرگ دست و پنجه نرم می‌کنند و با مرگ آن‌ها، پرندگان هم دیگر بر نخواهند گشت.


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *