رضا سیف پور

شمال ما؛

 

جنگل‌ها در همه جای دنیا به عنوان ریه‌های پاک طبیعت یاد می‌شوند و در گیلان یادآور تلخی و ناکامی ما در حفظ و نگهداری از این نعمت الهی است. جنگل‌های سراوان، تالش و دیلمان را باید از جنگل‌های زیبای ایران دانست. این زیبایی امروز در بسیاری از نقاط تبدیل به نمادی از بی‌مسئولیتی انسان در مقابل طبیعت شده است.
بیشترین رهگذران کیلومتر ۱۵ جاده رشت به تهران، کامیون‌های بدبویی هستند که زباله حمل می‌کنند. اگر رهگذری طبیعت دوست از این جاده بد‌بو بگذرد و به امید دیدار جنگل‌های سراوان قدم بردارد، صدای سرفه‌های جنگل را می‌شنود که از دود حاصل از سوختن آن همه زباله کدر شده است.  دود غلیظ ناشی از سوختن زباله‌ها چنان گلو را می‌سوزاند و قدرت تنفس را می‌گیرد که بعید است کسی هوای عبور دوباره از منطقه را در سر بپروراند. کارشناسان اعلام کرده اند روزانه حدود ۵۵۰ تا ۶۰۰ تن زباله از ۱۴ شهر و ۲۲ روستا در سراوان دفن می‌شود و از حدود ۳۰ سال پیش مسئولان چاره ای اساسی برای رفع این مشکل زیست محیطی نیافته‌اند.  این وضع فقط جنگل‌ها و هوا را آلوده نمی‌کند. وضع خاص استان گیلان و بالا بودن سطح آب‌های زیر زمینی باعث می‌شود نه تنها آب‌های زیرزمینی مناطق اطراف به شدت آلوده شود، بلکه آب‌های جاری در اطراف منطقه، پس از طی کیلومترها، وقتی به آن منطقه می‌رسند، شیرابۀ‌ زباله‌های دفن شده در سراوان را حمل کنند و پس از عبور از شهرهای رشت، خمام و انزلی به تالاب انزلی انتقال می‌دهند که باید به عنوان یک تالاب بین المللی همچنان حفظ شود. با این رفتار، باعث نابودی سریع‌تر تالاب شده‌ایم.

از این مهم‌تر تغییر در اکوسیستم منطقه است. دفن مداوم زباله در منطقه وسیعی از جنگل سراوان باعث شده  منطقۀ سراوان به پناهگاه حیوانات و جانداران مضر و جوندگان آلوده همچون انواع موش‌ها شود و این آلودگی از طریق حشرات موذی به مناطق همجوار انتقال یابد. مطالعه وضعیت موجود نشان می‌دهد که نمی‌توان برای رفع این معضل فقط چشم امید به شهرداری داشت. موضوع مدیریت زباله به موضوعی اصلی در گیلان تبدیل شده است و بی توجهی به آن می‌تواند آیندۀ ما و فرزندانمان را با خطراتی جدی مواجه کند.  از این رو باید همه دستگاه‌های متولی و سازمان‌های مردم نهاد و رسانه‌ها اقدامی هماهنگ کنند. اگرچه قانون مدیریت پسماندها مصوب ۱۳۸۳ مدیریت اجرایی پسماندهای غیرصنعتی و ویژه را به عهدۀ شهرداری ها، دهیاری‌ها یا بخشداری‌ها نهاده است، نمی‌توان بیش از این از دستگاه‌های اجرا ییانتظار داشت.  وضع موجود پیچیده تر از آن است که شهرداری‌ها به تنهایی از عهده آن برآیند. موضوع مدیریت اصولی زباله در استان باید موضوعی ملی تلقی شود و از تمام ظرفیت‌ها بهره گرفت.

در کشورهای پیشرفتۀ دنیا از زباله به عنوان « طلای کثیف » یاد می‌شود و حتی برخی کشورها برای تامین بخشی از انرژی خود از کشورهای همسایه زباله وارد می‌کنند.  ما هم باید زباله‌ها را مدیریت کنیم و از آن در راه توسعه کشور بهره گیریم و به عنوان یک خطر جدی برای نسل امروز و فردا از آن یاد نکنیم. امید است که برای حل معضلات زیست محیطی استان به‌خصوص موضوع مدیریت زباله‌ها عزمی عمومی و مردمی را شاهد باشیم و نمایندگان مردم استان در خانۀ ملت تلاش کنند تا با تعریف طرح‌های مرتبط با امور زیست محیطی استان، در زمره طرح‌های ملی، در جذب اعتبارات لازم بکوشند.


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *