شمال ما؛
با فوت شهادت گونه حجت الاسلام سیدابراهیم رئیسی در سانحه هوایی آذربایجان شرقی، کشور ایران انتخابات ریاستجمهوری زود هنگامی را تجربه کرد. کارزار انتخاباتی برای گزینش رئیس جمهور جدید از میان نامزدهای منتسب به دو جناح سیاسی رقیب رسماً به پایان رسید و رایدهندگان ایرانی روز جمعه پانزده تیر سال ۱۴۰۳ نامزد اصلاح طلب معتدل را انتخاب کردند. بنابر تحلیل مخالفین، نامزد اصلی در این انتخابات از همان ابتدا از اصلاح طلبان بوده، زیرا نظام میخواهد با ریاستجمهوری یک چهرۀ اصلاحطلب معتدل، پارهای از بحرانهایش را برطرف سازد؛ در حالی که این تحلیل از پایه و بنیان غلط است. این انتخابات از معدود انتخاباتی بود که در دور اول آن اعتراض و ابهامی مطرح نشد و در دور دوم باشرکت حدود پنجاه درصد واجدین حق رای برگزار شد.
انتخابات ریاستجمهوری سال ۱۴۰۳ خورشیدی ایران تفاوت های با انتخابات دوره های گذشته آن داشته است. در این جا به سیزده مورد از این تفاوت ها اشاره می شود.
نخست: کمتر شدن تعداد رای دهندگان نسبت به انتخابات ادوار گذشته و شرکت حدود چهل درصدی واجدین حق رای در دور اول. برخی که در دوره اول رای نداده بودند میگفتند فرقی بین انتخاب دو نامزد نیست؛ یعنی برای ما فرقی ندارد که کدام یک از نامزدها برنده شود.
دوم: افشای وجود «دولت سایه» و اداره کردن دولت به مدت پانزده سال در ایران، به وسیله یکی از نامزدهای اصولگرا. البته دولت سایه به معنی نصب وزرا و مسئولان دولت نیست، بلکه منظور وجود یک سیستم موازی و غیررسمی برای نظارت بر عملکرد دولت رسمی و ارائه پیشنهادات و راهحلهای جایگزین برای مسائل مختلف کشور است.
سوم: تحرکات انتخاباتی در فضای مجازی بیش از فضای واقعی نمود داشته است. استفاده از شبکه های اجتماعی به ویژه تلگرام و ایتا برای معرفی و تبلیغ نامزد خویش و تخریب بی سابقه نامزد مخالف، در گروه های انجمنی، کانال های خانوادگی، دوستان، همکاران و غیر آن ها، بسیار شایع بوده است؛ در طول انتخابات ریاستجمهوری اخیر شبکه اجتماعی تلگرام و اینستاگرام برای اصلاح طلبان و شبکه های اجتماعی ایتا و سروش برای اصولگرایان به شدت فعال بوده اند.
چهارم: وجود جای یک نامزد مستقل در چینش نهایی شورای نگهبان خالی بود؛ در انتخابات اخیر ریاستجمهوری جای کسی که فارغ از هرگونه جناح بندی متداول سیاسی کشور بوده و تنها قصد توسعه و تعالی ایران داشته باشد، به شدت احساس می شد؛ البته افرادی مانند حجت الاسلام مصطفی پورمحمدی که ادعای استقلال داشت، به دلیل وابستگی به جامعه روحانیت مبارز و اصولگرا بودن، مستقل شمرده نمی شود. شاید علت اصلی وجود نداشتن یک نامزد مستقل، گرایش سیاسی مردم ایران و عدم تمایل حکومت به معرفی فردی مستقل بوده باشد.
پنجم: وعدههای سرخرمن نامزدها برای کسب محبوبیت و اخذ رأی بیشتر، در حالی که خودشان هم می دانستند وعدههای آنان در شعارهای انتخاباتی، غیرممکن و حتی دروغ و توخالی است. این وعدهها مثل پرداخت ماهانه طلا به مردم، بدون پشتوانه، سادهاندیشانه و باانگیزه خارجکردن رقیب بیان می شد.
ششم: تخریب بی سابقه نامزد مقابل از طریق دروغگویی و سایر شیوه های غیراخلاقی؛ مانند خبر خنثی سازی سوءقصد به جان یکی از نامزدهای انتخابات در سفر به کرمانشاه.
هفتم: استفاده از شیوه نخ نمای نامزد پوششی، که موجب تلف کردن وقت مردم در گوش کردن به مناظرات تلویزیونی، حیف و میل بودجه کشور، و استفاده نابه جا از آنتن پخش مستقیم صدا و سیما شد. نتیجه این رفتار در هُو کردن سخنرانان در اماکن عمومی، مثل سخنرانی رشت، دیده شد.
هشتم: استقبال کشورهای مختلف، به ویژه کشورهای اروپای و آسیایی، جریان ها و رسانههای خارجی مخالف نظام، از برنده شدن نامزد خاص، و بازنده شدن نامزد مقابل وی.
نهم: پُررنگ بودن نتیجه فرضی انتخابات ریاستجمهوری آمریکا در تعیین سرنوشت انتخابات ریاستجمهوری ایران؛ در حالی که به ظاهر ربطی بین آن دو دیده نمی شود.
دهم: سکوت نامزدها در دور اول مناظرات در برخی از مسائل گریبان گیر جامعه و مردم، مانند تولید خودرو و واردات آن، که خود امری مشکوک شمرده می شود.
یازدهم: استفاده از نظرسنجی ها برای تأیید نامزد خود و تخریب کاندیدای مقابل؛ در حالیکه بسیاری از این نظرسنجی های غلط بود.
دوازدهم: پشتیبانی علنی و تمام قدّ سران و برجستگان اصلاح طلب از نامزد مورد نظر خود، در صورتی که در انتخابات ریاستجمهوری گذشته سابقه نداشته است.
سیزدهم: متهم کردن نامزدها همدیگر به نقش داشتن در موضوعاتی مانند تحریم، حجاب،
فیلترینگ، فیلترفروشی، در صورتی که همگی آنان در سال های گذشته نقش پُررنگی در این باره داشته اند. به هرحال، انتخابات ریاست جمهوری ۱۵ تیر ۱۴۰۳ خورشیدی به پایان رسید و برنده آن دکتر مسعود پزشکیان اعلام شد. امیداست آقای پزشکیان ضمن به یاد داشتن برخی از وعده ها به مردم، به اقتصاد فلج شده ایران، همکاری متوازن با دولت های شرقی و غربی، ارتباط ویژه با همسایگان کشور، و همچنین به کارگیری نیروهای متخصص غیراصلاح طلب، توجه لازم مبذول داشته باشد، تا باقیات صالحاتی برایش بماند.
رسول سعیدی زاده
منتشر شده در روزنامه سوال جواب
qubbat@yahoo.com
دیدگاهتان را بنویسید