• صفحه نخست
• درباره ما
• تماس با ما

شمال ما: علی ارواحی با اشاره به نقش دریای کاسپین در وخامت وضعیت تالاب‌های شمال کشور، گفت: پسروی آب دریای کاسپین و کاهش تراز آن علاوه بر تاثیراتی که روی پهنه آبی دریا می‌گذارد، باعث انتقال سریع و شدید آب تالاب‌ها به سمت دریا می‌شود. وقتی تراز این دریا پایین می‌آید، فاصله افتادن بین دهانه ورودی تالاب‌ها تا ساحل به تخلیه آب تالاب‌ها سرعت می‌بخشد.

متخصص مدیریت زیست‌بوم‌های تالابی در گفتگو با ایرنا با اشاره به تحقیقات علمی برخی از دانشگاه‌های دنیا، اظهار کرد: نتایج این تحقیقات حاکی از آن است که تا پایان قرن ۲۱ میلادی یعنی حدود ۷۶ سال دیگر ممکن است دریا کاسپین کاهش ترازی بین ۹ تا ۱۸ متر داشته باشد و نتیجه پهنه آبی این دریا بین ۲۳ تا ۳۴ درصد کاهش یابد.

وی ادامه داد: بر این اساس اگر شرایط پسروی دریای کاسپین طبق پیش‌بینی‌ها ادامه یابد، احتمالا خلیج گرگان تا ۱۰ سال آینده شرایط بسیار خشکی را تجربه کند و یا تالاب انزلی در شرایط بسیار بدتری نسبت به امروز قرار گیرد.

ارواحی به آخرین گزارش منتشرشده از وضعیت تالاب انزلی اشاره کرد و افزود: این تالاب ممکن است تا سال ۱۴۳۸ یعنی ۳۵ سال دیگر کاملا خشک شود؛ علاوه بر این دیگر تالاب‌های شمال کشور مانند گمیشان، میانکاله، کیاشهر، زیباکنار و پارک ملی بوجاق نیز در معرض یک فاجعه زیست محیطی و بحران قرار خواهند گرفت.

متخصص مدیریت زیست‌بوم‌های تالابی با بیان اینکه در تمام تالاب‌های ساحلی علاوه بر پسروی و کاهش تراز کاسپین با معضل بهره‌برداری بی‌رویه از رودخانه‌های بالادست مواجه هستیم، بیان کرد: تالاب انزلی حدود ۳۰ سال پیش در فهرست مونترو کنوانسیون رامسر (فهرست تالاب‌های در معرض خطر تخریب) قرار گرفت در حالی که آن زمان بحث پسروی دریای کاسپین و کاهش تراز به شدت امروز مطرح نبود.

وی از وضعیت تالاب انزلی ابراز نگرانی کرد و گفت: عوامل تاثیرگذار دیگری همچون عدم تحویل حقابه از ۱۱ رودخانه بالادست تامین‌کننده آب تالاب انزلی از یک سو و کاهش بارش‌های سالانه از سوی دیگر در کنار پسروی آب دریای کاسپین موجب شده این تالاب در شرایط بسیار بدی قرار بگیرد.

ارواحی با اشاره به حجم زیاد انباشت رسوبات در تالاب انزلی، اظهار کرد: این رسوبات یکی دیگر از عوامل دخیل در شرایط بحرانی کنونی تالاب انزلی است و برآورد می‌شود سالانه حداقل ۶۰۰ هزار تن بار رسوبی از رودخانه‌های بالادست وارد این تالاب ‌شود که این موجب افزایش تراز بستر تالاب نسبت به سطح دریای کاسپین شده و به روند تخلیه آب از تالاب انزلی به سمت این دریا شدت می‌بخشد زیرا در این شرایط شیب تالاب به سمت دریا بیشتر می‌شود.

متخصص مدیریت زیست‌بوم‌های تالابی با بیان اینکه در تالاب انزلی شاهد معضل تخلیه پسماندها نیز هستیم، تصریح کرد: عدم اجرای صحیح عملیات آبخیزداری، احداث بندها و تله‌های رسوب‌گیر و نیز احداث موج‌شکن جدید بدون انجام مطالعات و در نظر گرفتن شرایط و وضعیت جریان‌های دریایی در محل اتصال تالاب و دریای کاسپین، از عوامل ثانویه تشدید انباشت مواد رسوبی در تالاب انزلی است. وی ادامه داد: انباشت رسوبات در تالاب انزلی موجب افزایش سطح بستر تالاب و کاهش عمق آن می‌شود تا جایی که عمق برخی از نقاط تالاب انزلی ممکن است به ۳۰ سانتیمتر رسیده و متوسط عمق تالاب به حدود یک‌ متر برسد.

ارواحی با طرح سوال کاهش عمق تالاب انزلی چه اثراتی خواهد داشت؟، اظهار کرد: وقتی عمق تالاب کم می‌شود باعث کاهش حجم مخزن و ظرفیت نگه‌داشت روان آبها و سیلاب‌ها می‌گردد؛ بدین مفهوم که دریای کاسپین پسروی کرده و رودخانه‌های بالادست هم حقابه را نمی دهند؛ در این شرایطی بارش رخ می‌دهد و قرار است سیلاب ناشی از این بارش وارد تالاب شود در حالی که حجم مخزن کاهش یافته و تالاب کوچک‌تر شده است در نتیجه سیلاب با سرعت بیشتری از تالاب به دریا تخلیه می‌شود و در نهایت خشکیدگی تالاب تشدید می‌گردد.

متخصص مدیریت زیست‌بوم‌های تالابی، وجود سنبل آبی را یکی دیگر از مشکلات تالاب انزلی دانست و بیان کرد: تکثیر این گیاه غیربومی و مهاجم در تالاب انزلی باعث بروز مشکلات زیادی شده است. این گونه سرعت تکثیر بالایی دارد و سطح آب را می‌پوشاند، در نتیجه باعث کاهش تراز و اکسیژن آب می‌شود. همچنین آب مورد نیاز خود را برای رشد از تالاب می‌گیرد و مصرف‌کننده است.

وی با تاکید بر اینکه وضعیت بحرانی تالاب‌های ساحلی به ویژه تالاب انزلی را نباید فقط به گردن تغییر اقلیم یا پسروی آب دریای کاسپین انداخت، گفت: عوامل متعددی در کنار هم بحران را در تالاب انزلی و سایر تالاب‌های ساحلی شمال کشور تشدید کرده است.

ارواحی در پایان تاکید کرد: زیستگاه‌های بسیار مهمی در تالاب‌های ساحلی کشور وجود دارند که زیستمندان زیادی را در خود جای داده‌اند و حفظ آنها بسیار حائز اهمیت است؛ باید برای نجات این تالاب‌ها از بحران کاری کرد.